Page images
PDF
EPUB

an se

quae vero miseranda sunt, ea et mihi ante oculos versantur et vos videre et perspicere potestis. XLI. si quod Iuppiter omen avertat !—hunc vestris sententiis adfixeritis, quo se miser vertet? domumne? ut eam imaginem clarissimi viri, parentis sui, quam paucis ante diebus laureatam in sua gratulatione conspexit, eandem deformatam ignominia lugentemque videat? an ad matrem? quae misera, modo consulem

osculata filium suum, nunc cruciatur et sollicita est, ne eundem 89 paulo post spoliatum omni dignitate conspiciat? sed quid

ego matrem eius aut domum appello, quem nova poena legis et domo et parente et omnium suorum consuetudine conspectuque privat? ibit igitur in exilium miser. quo? ad orientisne partes, in quibus annos multos legatus fuit, exercitus duxit, res maximas gessit? at habet magnum dolorem, unde cum honore decesseris, eodem cum ignominia reverti. in contrariam partem terrarum abdet, ut Gallia transalpina, quem nuper summo cum imperio libentissime viderit, eundem lugentem, maerentem, exulem videat? in ea porro provincia quo animo C. Murenam fratrem suum aspiciet ! qui huius dolor ! qui illius maeror erit ! quae utriusque lamentatio ! quanta autem perturbatio fortunae atque sermonis, cum, quibus in locis paucis ante diebus factum esse consulem Murenam

miseranda sunt] sc. in hoc con- particularly of the nota censoria. sulatu.

Here of the effect of condemnation xli. omen] contained in the un- under the lex Tullia (cf. on § 46), lucky word adflixeritis.

and rhetorically made to extend to quo...conspiciat?] M. well remarks the father's bust. that this is probably imitated from 89. appello] 'name,' speak of.' the words of G. Gracchus, quoted cf. pro Sest. § 108. in de Or. III. § 214, quo me miser nova poena] of the lex Tullia. conferam? quo vertam? in Capito- cf. on 46. liumne? at fratris sanguine madet. habet] cf. on § 68. an domum? matremne ut miseram summo cum imperio] as propraelamentantem videam et abiectam? also tor. cf. $ 42. He had left his brother loosely quoted in Quint. XI. iii. 115. Gaius there in charge as legatus cf. also Eur. Med. 502—5 and the when he came to Rome to seek the translation in de Or. III. § 217. consulship. Sall. Cat. 42.

laureatam] His father was a vir perturbatio] turning topsy-turvy. triumphalis, and the wreath on his A strong term, like many in this bust would be renewed in order

peroration. to receive the newly-elected consul sermonis] people will not know home with rejoicing.

what to call him, and will doubt ignominia] properly of punishment whether they know anyone's correct affecting civil or military position, style after so sudden a change.

nuntii litteraeque celebrarint et unde hospites atque amici gratulatum Romam concurrerint, repente existet ipse nuntius suae calamitatis ! quae si acerba, si misera, si luctuosa sunt, 90 si alienissima a mansuetudine et misericordia vestra, iudices, conservate populi Romani beneficium, reddite rei publicae consulem : date hoc ipsius pudori, date patri mortuo, date generi et familiae, date etiam Lanuvio, municipio honestissimo, quod in hac tota causa frequens maestumque vidistis. nolite a sacris patriis Iunonis Sospitae, cui omnes consules facere necesse est, domesticum et suum consulem potissimum avellere. quem ego vobis, si quid habet aut momenti commendatio aut auctoritatis confirmatio mea, consul consulem, iudices, ita commendo, ut cupidissimum otii, studiosissimum bonorum, acerrimum contra seditionem, fortissimum in bello, inimicissimum huic coniurationi, quae nunc rem publicam labefactat, futurum esse promittam et spondeam.

90. pudori] cf. on SS 30, 64.

quod... frequens] i.e. crowds of supporters from Lanuvium. tota, sc. all the while this trial has been going on.

sacris] cf. Liv. VIII. 14, Lanuvi. nis civitas data sacraque sua reddita cum eo ut aedes lucusque Sospitae Iunonis communis Lanuvinis municipibus cum populo Romano esset.

facere] 'sacrifice,' as in ad Att. I. 13. 3. cf. Verg. Ecl. III. 77.

suum] as a native of the town to which the worship properly belonged.

momenti] sc. if it can turn the scale so as to get a favourable verdict. cf. in Vatin. $ 9, id est maximi momenti et ponderis.

CIC. pro L. Mur.

7

Variations froin Halm's Text, 1868.

esses.

§ 2.
consul eum.
consulem. H.

quem. qui. H.
$ 3. a me uno. una. MSS. una cum consulatu. H (ex coni.).
his. iis. H.

§ 4. communis salutis. salutis communis. H.
$ 5. abrogarim. abrogarem. H.
$ 6. negat.

at negat. H. $ 8. favi. adfui. H.

petis. petas. H. quae si causa non esset hominis, ... esset, tamen vel dignitas hominis tamen honoris eius...

vel honoris eius ......H. nemini, sic existimo, quibus ce- nemini, quibus laboribus ea cepeperis, ea, cum adeptus sis, deponere, ris, eos, cum adeptus sis, deponere, esse....

esset...H. § 1o.

esset. H. § 13. aliquo convicio. aliquod convicium. H.

quamquam vitiosa sunt.

quaeque v.s. H. § 14. omnino. iudicio sic a me omnino, iudices. sic a me... dictum ... dictum in vita proferatur.

proferatur. H. $ 16. generis sui. generis sua. H (ex. coni.).

§ 19. vocatur, ab utroque dis- vocatur, ab utroque dissimillima simillima ratione tractatum,

ratione transactum est.

coni.). $ 20. loquar. loquor. H. tantum laudis. tantum huic laudis. H (ex coni.). impertit. impertiit. H (ex coni.).

$ 21. pari. parem. H (ex coni.). apud exercitum mihi fueris, inquit, apud exercitum mihi fueris? inquit, tot annos, forum non attigeris ? tot annis forum non attigeris? H. tam diu, ut. tam diu, et. H (ex coni.). expedit. expediit. H (ex coni.). idem. item. H (ex coni.).

§ 22, qui potes dubitare. qui potest dubitari. H. rei militaris [quam iuris civilis) glo- rei militaris quam iuris civilis gloria? ria?

H. § 23. didicisti. dilexisti. H. § 24. in his. in iis. H. dicendi facultas. facultas. H.

[ocr errors]

H (ex

Variations from Halm's Text, 1868.

99

§ 25. petebatur. petebantur. H. ediscendis. discendis. H. causis. capsis. H.

§ 27. corrupta et corrupta ac. H. putarent. putarunt. H.
§ 28. aliquando. aliquamdiu. H.
$ 29. nonnullos. apud nos. H.

$ 30. aliquis motu. aliquo motu. H. geritur res [publica). geritur res. H.

$ 31. gratissimae. clarissimae. H. $ 32. mihi statuam. mihi statuo. H. numquam cum Scipione es

nunquam esset. H. hunc regem nimirum antepones. hunc antepones. H. pugnae certe non rudis. pugnax et acer et non rudis. H. bello invectum. bellum invexisset. H. ipse conatu. spe conatuque. H.

$ 34. Luculli. L. Lucullus. H. $ 38. voluntas militum cum per voluntas militum ? quae cum per se

set.

se...

...H.

sumpsit; ipse cum... sumpsit ipse, cum...H. praerogativae. (sic et H. ed. 1872). praerogativum. H.

$ 40. L. Otho, (vir fortis,]. L. tho, vir fortis. H.

$ 42. ipse autem. ipsa autem. H (ex coni.). interea Romae scilicet amicis—(sic interea amicis. H. et H. ed. 1872).

§ 43. Servius. [Servius). II. consulatum. [consulatum] H. his rebus. in iis rebus. H. $ 45. aut desertam. ut desertam. H.

$ 46. existimasti. si existimasti. H. facere posse: vehementer. facere posse, vehementer. H. haberet. haberes. H.

$ 47. proderant. proderat. H. prorogationem. perrogationem. H. $ 48 sapientiae. satietati. H,

§ 49. quibus rebus certe spes quibus rebus candor ipse candidacandidatorum obscuriores videri so- torum obscurior videri solet. H. lent. (H. 1872). spe militum. spe consulatus. H. circumfluente. circumfluentem. H,

$ 51. quia timebant. quia omnia timebant. H.
$ 55. quae relicta. quae ei relicta. H.
$ 57. amicis. amicus. H.
$ 58. possit. posset. H.

$ 63. esse moderatas (sic et H. ed. 1872). esse moderandas. H (ex coni.).

8 64. seposuisses. si dixisses. H. (si posuisses. H. 1872).

8 65. isti ipsi mihi. isti mihi. H. nihil omnino gratiae concesseris. nihil gratiae causa feceris. immo immo insistito.

resistito gratiae. H. etiam, in dissolvenda severitate; sed etiam, sed tamen. H. tamen.

$ 73.

8 66. sententiam sententia alia. sententia alia. H.

$ 67. qui lege punierim. quod lege punierim. H. nisi iudicat. si iudicat. H. candidatis. candidatus. H. si factum sit. sin factum est. H.

§ 68. id indicare. id vindicare. H. $ 70. necessarios candidatos adsectentur. necessarios adsectentur. H. $71. gratia. ipsi denique. gratia ipsi. denique. H. $ 72. adsequebantur. adsequi. H.

a multitudine in tuam tua nimia diligentia, Servi, conlecta nimiam diligentiam, Servi, coniecta sunt. H. sunt. gladiatorium. gladiatoribus. H. $ 74. neque enim.

neque tamen. H. § 76. rationem officiorum ac ratione officiorum ac temporum vitemporum, vicissitudinem...... (sic et cissitudinem......H (ex coni.). H. ed. 1872.)

$ 77. sin etiam cum noris tamen sin etiam, cum noris, tamen per per monitorem appellandi sunt, cur monitorem appellandi sunt, cur ante nomen petis quasi incertum sit? petis, quam nomen citavit ? aut quid quid, quod, cum admoneris, tamen admoneris, si tamen, quasi tute noris, quasi tute noris, ita salutas? quod ita salutas? quid, quod, posteaquam posteaquam...

H. $79. speculis atque insidiis. speculis atque in insidiis. H. $ 80. usitatis vitiis aut...; non. usitatis viis aut... ; non. H. $ 83. hoc tempus.

tempus hoc. H. $ 85. sunt? * * * *

sint * * *

H. immanis, importuna. immanis, manus importuna. H. $ 85. quae * * * minatur. quae perniciem iam diu bonis omni.

bus minatur. H. in rostris furor. in urbe furor. H.

§ 86. squalore et sordibus * * * * in squalore et sordibus * * * * H.

§ 87. hac eum re. hac eum cum re. H. ita vos si Murena. ita vos L. Murena. H. fuit, sit...... fuit, ut sit...... H. demissis. demissioni animi. H.

« PreviousContinue »