Page images
PDF
EPUB

venis Difperfionis, Judæis nempe a patria procul degentibus ; quos ex hac ipsa epistola * constat a præsidibus provinciarum male habitos effe, probris multum vexatos, ærumnis misere oppreffos. Quid apostoli auctoritate, aut pietate dignius, quam ea illis adhibere consilia, ea in mandatis dare, quibus freti atque fuffulti tot tantasque miserias æquo animo poffent perpeti ? Hoc itaque ftudiofe agit ac vehementer, hoc argumentis quam maxime accommodis suadet, præcipue Chrifti exemplo quasi ob oculos posito ; quod certe ad miseram Subditorum, quam Servorum, conditionein propius accedit : non enim privati cujufpiam domini jussu, sed summi magistratus nuiu, flagris cæsus, ludibrio habitus, colaphis percussus, morti addictus est Christus. Exemplum itaque Subditis potissimum utile “ reliquit, ut

fequerentur vestigia ejus.”

Esto tamen, hæc ad illos foluminodo, qui berili imperio suberant, a Petro referri : at certe, fi debetur hæc heris observantia (eque, imo) multo magis debetur regibus ; quorum ut inviolata permaneant jura, multo acrius enitendum est, quam ut Dominis obfequantur famuli. Principi enim dum sua conftiterit auétoritas, facile erit omnem domesticæ difciplinæ vim, aut nutantem sustinere, aut collapsam restituere; sin vero apex ille regiæ poteftatis ruerit confpiciemus illico omnia ea instituta, quæ intra privatos parietes vigere debent una in ruinam labi.

Suma rerum huc redit; Petrum in ea effe fen

Vide cap. i. ver. 6, n. ii 1, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19. v. 8, 9,

Ee 2

tentia,

tentia, ut Magistratui, utcunque munus fuum male tuenti, utcunque injurias nobis et damna inferenti, cedamus tamen atque obtemperimus; cumque Petrus hac in re quali Pauli interpretem "cgerit, diversum ccrte ab illo - minime fenferit,

eandem fuiffe et Pauli fententiam liquido constat; adeoque quæ circa pot states Sunlimiores officü præcepta exposuit, non ad eos tantum reges reItringi debere qui officio suo prorsus fatisfaciunt,

Mcminerent, qui istiusmodi interpretamentis, ad libitum, imo ad studium atque gratia confictis teinere indulgent, meminerirt, inquam, quid alias ab eodem Petro dictum lit; Quofdam scilicet inftabiles atque indo&los quæ in Paulinis E, iftolis occurrerent “ intellectu difficilia, ad suam ipfo“ rum perditionem depravare." Quod fi tam severe illos notaverit, qui etiam difficilia intelleétu prave detorqucrent; quid de iis arbitramur diciurum fuiffe, qui omni arte, omni ftudio elaborant, ut quæ fatis per fe facilia funt atque explia cata, commentis suis invertant atque obfcurent?

Atque hæc hactenus-Quosque enim perringat officii nostri ratio iis haudquaquam angustiis, intra quas eam novatores quidam coarctare fatapunt, a Paulo conclusa) fatis videtur expositum. Quærendum dein,

III. Quibus Argumentis, ut magistratui rite obrequamur, coutendat apoftolus.

Obfequii erga principes exhibendi duas affert raciones : quarum hæc quidem ducitur a sacro illo fonte, unde fluxit regum majeftas, atque ipfum jus imperii; “non eit enim poteftas nifi a " Deo, quæ autem sunt, a Deo ordinato funt,”

etc.

etc. Altera autem pertinet ad utilitatem, feu privatam cujuscunque, seu omnium communem, cui invigilat, cui consulit, præmiis, ponisque xqua lege distributis, reipublicæ dominus: “ Dei si enim Minister eft tibi in bonum, et vindex in “ iram ei qui male agit.” Ab utraque decerpta, utriusque quasi in unum vim colligit apostoli illa conclufio : Ideo neceffitate fubditileftote (vel potius, * Ideo necesse est ut fubjiciamini) non folum prorter iram, fed etiam propter conferenti im; non metu tantum pænæ ab hominibus irrogandæ, fed et officii ipfius, quo constrinxit nos Dcus, vinculo. adducti.

[Quod percontabatur aliquando a Pharifæis Christus de Baptismo Johannis, id ad imperii humani originem poteft apte referri; Unde erat? e cælo, an ex hominibus ? Sunt, qui illico respondeant, ex hominibus ? et multa quidem habent prompta ac propofita, quibus sententiam hanc tucantur ut rerum naturæ congruentem, et veri. fimillimam. Cætera inter causæ suæ præfidia, duo sunt quibus maxime nitantur ; quorum alterum quidem fibi concedi poftulant, non admodum verecunde ; alterum, argumentis non fatis firmis ac valentibus, extorquere contendunt. Quod sumunt, hujusmodi eft, Fuisse tempus aliquod cum nullius dominationi subjecti viverent mortales : dein arguunt, jus vitæ ac necis in multitudine ipsa refediffe primo, id populum a femetipsis ad magistratus legiteme tranftuliffe. Quorum ego ab iis neque illud in hac disputatione poni de

• Αναγκη ην οποίασσισθαι.

bere,

bere, neque hoc rationibus unquam poffe confici, prorsus mihi persuadeo. · Hæc autem, ad alia cum feftinemus, nec vacat, neque multum attinet excutere; præfertim cum una illa Pauli voce satis argui poffint ac refelli; Non eft enim potestis nisi a Deo, quæ autem funt a Deo ordin ita funt.: Significantius ac clarius multo cadem Græce efferuntur, y yag E514 eğyola, H hen ato Oly, an Ž you ZHO141 vwo Oos, Tilay HEVELL ATIV. Fontem hic, ut diximus, aperit apoftolus, a quo manat quecunque inter hominis licite exercetur poteítas,

gap isi govcia, e un aro Dsou Qui autem tali potestate sunt præditi, eos umo 0:00 7:7 x Sau affirmat, id est (ut ego quidem existimo) non 1 Dzo ta !um, fed et suh Den constituti atque ordinari ; fupremi nempe omnium gubernatoris in moderandis ho. minum civitatibus fuftinere perfonam, vices explere: unde et Dei Ministri continuo appellantur, qui scilicet, non jure suo imperant, non sua aliqua auctoritate pollent, fed tantum commiffas fibi a mundi rectore partes tuentur; cui et muneris fui, feu bene, feu male administrati, rationem sunt reddituri.

Cum itaque poteftatem, a Deo derivatam, fortiantur; Dei ipfius quoque nomine infigniuntur; paflini apud Sacros Scriptores: Dii enim dicti funt, inquit Christus, quia “ ad illos Sermo Dei faétus est; eo quod nuininis juffu evocati, et populis præfeéti, effent divinæ quafi dominationis vicarii -" non eft enim poteftas nisi a Deo; quæ autem « funt poteftates, fub Deo ordinatæ sunt; sub o beato, fcilicet, illo et solo potente, rege regum, « et Domino Dominantium, qui folus habet inn“ mortalitatem, ut alibi idem Paulus loquitur ;

cujus

cujus verba, cum illustrandæ huic de regum po· testate a Deo arcessenda doctrinæ faciant, opera pretium erit hic pacis expendere.

Deum folum potentem prædicat apoftolus, eadem plane ratione, ac qua solum immortalem; ad eundem quippe, et potentiæ illius, qua hominibus præsunt reges et immortalitatis, qua hoinines bestiis anteccilunt, origo referenda eft. Potentes quidem funt, in fua quisque ditione, principes; imortales sunt animi humani: at non suapte natura ac vi, non facultate aliqua, aut a populo, aut a parentibus traducta, fed Dei unius voluntate ac nutu, et illi sunt potentes, et hi immortales. Imperii jus omne, omnem immortalitatis vim unus in se continet Deus; quicquid horum ad res creatas pertinet, id ab illo universum emanat. regibus constituendis populus nonunquam, liberis serendis parentes semper interveniunt: a po. pulo tamen haud magis oriri possunt summa Majeftatis jura, quam a parentibus filiorem animæ non interituræ : hæc hujusmodi funt, quæ folus, a se orta, pro lubitu fuo impertit Deus ; idein, et potestatis humanæ fons, et animorum immorialium auctor atque sator unicus.

Hanc apostoli verbis inesse sententiam, perquam probabile est ; hanc adeo refpexiffe videntur primævæ ecclefiæ Scriptores. “Cujus jussu homines « nafcuntur, hujus jussu et reges constituuntur, « inquit irenæi interpres *.” Idemque plane fentit Irenai forte vistigiis insistens, Tertullianus I.

• Iren. lib. v. cap. 24.

Tertull. Apol. cap. 30.

* « Inde,

« PreviousContinue »